XÉT NGHIỆM TÌM KÝ SINH TRÙNG SỐT RÉT TRONG MÁU

• Ký sinh trùng sốt rét (KSTSR) kí sinh ở người, vật chủ trung gian truyền bệnh là muỗi Anopheles.
• KSTSR xuất hiện nhiều nhất ở máu ngoại vi, khi người bệnh bắt đầu lên cơn sốt hay trong khi đang sốt.
• Máu được lấy để tìm KSTSR từ tĩnh mạch, chống đông bằng EDTA hoặc lấy trực tiếp từ mao mạch (bằng cách chích đầu ngón tay, dái tai hay gót chân).

Người bệnh có biểu hiện lâm sàng nghi ngờ nhiễm ký sinh trùng sốt rét;

Người bệnh đã và đang sinh sống ở vùng có sốt rét lưu hành;

Người bệnh mới từ vùng sốt rét trở về.

1. Làm tiêu bản giọt đặc:

- Dùng pipet hút 1 giọt máu có đường kính 3mm ở chính giữa lam

- Dùng góc 1 lam kính sạch khác đặt vào trung tâm của giọt máu đánh theo đường xoắn ốc từ trong ra ngoài khoảng 5- 6 vòng để được giọt máu có đường kính 0,9- 1,0cm.

2. Làm tiêu bản giọt máu đàn:

- Dùng pipet hút 1 giọt máu có đường kính 1mm ở 2/3 lam kính.

- Đặt cạnh của lam kéo lên phía trước sát với giọt máu tạo thành góc 30- 45o, lùi lam kéo về phía sau một chút để máu lan đều trên cạnh của lam kéo, đẩy nhanh lam kéo về phía trước, để khô tự nhiên.

 Xếp tiêu bản lên giá

Để khô tự nhiên hoặc sấy mát bằng quạt sấy.

Chuẩn bị 2 cóng giemsa:

- Thì 1: giemsa nguyên chất

- Thì 2: giemsa pha loãng tỷ lệ 1/5(1 giemsa nguyên chất: 4 nước cất)

3. Cố định tiêu bản

*. Giọt đặc: 

- Không cố định. 

- Đối với những trường hợp giọt đặc quá dầy hay bẩn mốc thì phải dung giải bằng cách nhỏ nước cất hay Giemsa 1% trong 1- 2 phút, đổ nước, cắm lên giá, hong khô.

*. Giọt đàn:

- Nhỏ cồn tuyệt đối dàn đều tiêu bản.

- Để khô tự nhiên.

4. Nhuộm tiêu bản.

- Nhuộm giemsa 2 thì: thì 1 bằng giemsa nguyên chất trong 7 giây sau đó rửa bằng nước sạch; tiếp đến nhuộm thì 2 bằng giemsa pha loãng trong 7 phút.

- Rửa tiêu bản bằng nước sạch, xếp tiêu bản lên giá sạch và sấy khô.

- Quyết định số 4401/QĐ-BYT ngày 09 tháng 11 năm 2012 của Bộ trưởng Bộ Y Tế, về danh mục 71 Quy trình kỹ thuật khám bệnh, chữa bệnh chuyên ngành Huyết học- Truyền máu- Miễn dịch-Di truyền.

- Kỹ thuật xét nghiệm huyết học và truyền máu ứng dụng trong lâm sàng. Nhà xuất bản Y học, Hà Nội 2013.

- Bệnh học nội khoa (2012), Nhà xuất bản Y học.

Trưởng khoa